LLIFI YA BOLWETŠI, LLIFI YA GO PALELWA LE LLIFI YA THOLOMODIRO KA BAKA LA BOLWETŠI TIRELONG YA MMUŠO
Mo tshepetšong ya tlwaelegilego ya ditiragalo tša bophelo bja gago o ka lwala wa gobala mo o tla hlokago llifi go kokotlela bolwetšing bja gago goba kgobalong ya gago. Hle hlokomela gore dikgobalo mo lebakeng le ga di laetšwe bjalo ka dikgobalo mošomong.
MAATLA A GAGO A DITOKELO KE AFE?
Llifi ya bolwetši ya tlwaelegilego ya matšatši a mošomo a diiri tše 36 ka tefo ye e feletšego tshekong ya llifi ya bolwetši. Sediko sa llifi ya bolwetši ke paka ya mengwaga e meraro yeo e latelelanago. Sediko sa llifi ya bolwetši sa bjale se thomile ka la 1 Feberware 2004.
MAIKARABELO A GAGO KE AFE MALEBANA LE GO ŠOMIŠA LLIFI YA BOLWETŠI YA TLWAELEGILEGO?
Ge o tseba nako e sa le gona gore o swanetše go ya thulaganyong ya kalafo, mohlala: opareišene, dira kgopelo le go romela foromo ya gago ya kgopelo pele ga nako.
Le ge go le bjalo, ge o bolawa ke bolwetši bja ka bonako goba wa gobala, tsebiša mohlokomedi wa gago ka bonako ge o tla šitwa ke šoma ka baka la bolwetši bja gago goba ka baka la kgobalo ya gago. Molaetša wa molomo ka wa leloko, ka mošomimmogo goba ka mogwera yo a amogelegego fela ge boleng le/goba maemo a bolwetši/kgobalo e go thibela go botša mohlokomedi wa gago/molaodi wa gago ka bowena.
Romela setifikeiti sa kalafo sa bolwetši sa dipaka tša matšatši a mararo le go feta LE mo e lego gore o šetše o šomišitše llifi ya bolwetši go feta gabedi mo pakeng ya dibeke tše 8, go sa kgathe paka ya go se be gona. Gape lebelela fase go Kamogelo ya Ditifikeiti tša Kalafo.
Šomiša le go laola llifi ya bolwetši ka mokgwa wo o lokilego le ka kelotlhoko ka sediko sa ya llifi ya bolwetši.
Tlogela go šomišetša llifi ya bolwetši mabaka a mangwe ao e sego a bolwetši goba a dikgobalo ka ge o tla ba bothateng moragonyana sedikong sa llifi ya bolwetši.
MAIKARABELO A MONGMOŠOMO KE AFE?
Go sekaseka le go go fa llifi ya bolwetši go ya ka kgopelo ya gago.
Go hlokomela le go nyakišiša dintlha tše itšego tša tlwaelo tša llifi ya bolwetši malebana le kgonagalo ya tirišompe. Le go tšea kgato ge go hlokega. Mongmošomo a ka kgopela setifikeiti sa kalafo mo maemong a itšego sa dipaka tše di lego ka fase ga matšatši a 3 ge ntle ya itšego e lemogilwe.
Go eletša bašomi ka ga tirišo ye e lokilego ya llifi ya bolwetši.
Go amogela maemo a mošomo goba ditlhokego tša mošomo goba a nyaka mošomo o mongwe, bj.bj. mabakeng a ge go hlokagala.
LLIFI YA GO PALELWA KE ENG?
Llifi ya go palelwa ke kholego ye o ka e kgopelago ge o šetše o feditše llifi ya bolwetši ya gago ya tlwaelo mo sedikong sa llifi ya bolwetši sa mengwaga ye 3. Llifi ya go palelwa e malebana le tshepedišo e bile ye arogantšwe ka mehuta e mebedi:
Go palelwa gwa lebakanyana – se ke ge paka ya llifi ya go palelwa ye o e kgopelago e le ya matšatši a 29 goba ka fase
Go palelwa gwa nako ye telele– se ke ge o dira kgopelo ya llifi ya bolwetši ya matšatši a 30 goba go feta
KHOLEGO YA AMA ENG?
O ka no dira kgopelo ya sebaka se sengwe le se sengwe seo o nyakago llifi ya go palelwa ka sona, go ya ka-
thomelo ya setifikeiti sa kalafo sa sediko se sengwe le se sengwe; le nyakišišo ya mongmošomo ya boleng le maemo a bolwetši goba kgobalo ya gago.
MAIKARABELO A GAGO KE AFE?
Dira kgopelo mo diforomong tsa kgopelo tše di kgopelwago. Hle hlokomela gore o swanetše go dira kgopelo mo diforomong tše di hlagišitšwego tša llifi ya go palelwa ye kopana le ye telele. O ka no se diriše foromo ya Z1 lebakeng le.
Ge o tseba nako e sa le gona gore o swanetše go ya ditshepedišo tša kalafo, mohlala: opereišene, dira kgopelo le go romela foromo ya gago ya kgopelo nako e sa le gona.
Le ge go le bjalo, ge o bolawa ke bolwetši bja tšhoganetšo goba o gobetše, tsebiša mohlokomedi wa gago ka bonako ge o šitwa ke go šoma ka baka la bolwetši bja gago goba ka baka la kgobalo ya gago. Molaetša wa molomo ka wa leloko, ka mošomimmogo goba ka mogwera o amogelega fela ge boleng le/goba maemo a bolwetši/kgobalo e go thibela go botša mohlokomedi wa gago/molaodi wa gago ka bowena.
Ka mehla o swanetše goromela setifikeiti sa gago sa kalafo le kgopelo ya gago. Gape o ka no romela dipego tša thekgo tša kalafo tše di lego gona le tshedimošo, gammogo le lebaka le le ngwadilwego le kgopelo ya gago ya llifi ya go palelwa. Gape lebelela Kamogelo ya Ditifikeiti tša kalafo.
Tlogela go šomiša llifi ya go palelwa.
Obamela le go hlokomela dipeelano tša tlhahlobo ye nngwe ya kalafo tše di beakantšwego le go kgopelwa ke Molaodi wa Kotsi ya kalafo ya Mongmošomo.
MAIKARABELO A MONGMOŠOMO KE AFE?
Mongmošomo o ile go go fa llifi ya go palelwa go ya ka dipoelo tša yona tša nyakišišo ya mokgwa le maemo a llifi ya gago ya go palelwa.
Mongmošomo o tla laola le go nyakišiša kgopelo ya gago ka thušo ya Molaodi wa Kotsi ya Kalafo, go ya ka Pholisi le Thulaganyo malebana le Llifi ya Go palelwa le Tholomošomo ya Bolwetši (PILIR). O ka kgopelwa go tsenela ditlhahlobo tše dingwe tša kalafo bjalo ka karolo ya nyakišišo gore mongmošomo a tle a tšee sephetho sa go loka ka ga llifi ya go palelwa, goba mohlala: kamogelo ye e kgonegago ya maemo a gago a mošomo goba mošomo o mongwe.
Mongmošomo o ile go ntsebiša ka ga diphihlelelo tša yona le go tšea kgato ya maleba go ya ka diphihlelelo tša yona.
THOLOMOŠOMO YA BOLWETŠI KE ENG?
Go palelwaruri ke go šoma ka baka la mabaka a kalafo, o ka lokollwa/lebogišwa mo mošomong wa Tirelo ya mmušo ka mabaka a kalafo.
SE SE AMA ENG?
Wena goba mongmošomo wa gago a ka thoma tholomošomo ya bolwetši ge go ka belaelwa gore o palelwaruri ke go šoma. Mohlala e ka ba morago ga kotsi e kgolo ya sefatanaga.
Ge o dirile kgopelo ya llifi ya go palelwa ya lebaka le letelele gomme nyakišišo ya mongmošomo e šupa ge o ile go palelwaruri go šoma, ba ka oketša kgopelo ya gago ya go palelwa go kgopelo ya tholomošomo ya bolwetši.
MAIKARABELO A GAGO KE AFE?
O ka kgopelwa go tlatša diforomo tša kgopelo tša tholomošomo ya bolwetši.
Romela ditifikeiti tša kalafo le dipego tše dingwe tša thekgo tša kalafo tše do lego gona le tshedimošo le kgopelo. Gape lebelela Kamogelo ya Ditifikeiti tša kalafo.
Obamela le go hlokomela dipeelano tša tlhahlobo ye nngwe ya kalafo tše di beakantšwego le go kgopelwa ke Molaodi wa Kotsi ya kalafo wa Mongmošomo.
MAIKARABELO A MONGMOŠOMO KE AFE?
Mongmošomo o tla sepediša le go nyakišiša kgopelo ya gago ka thušo ya Molaodi wa Kotsi ya Kalafo, go ya ka PILIR. O ka kgopelwa go tsenela ditlhahlobo tše dingwe tša kalafo bjalo ka karolo ya nyakišišo gore mongmošomo a tle a tšee sephethosa se lokilego ka ga kgonagalo ya gago ya tholomošomo ya bolwetši, goba ge o palelwaruri ke go šoma, go tšea sephetho se se lokilego ka ga, mohlala: kamogelo ye e kgonegago ya maemo a gago a mošomo goba mošomo o mongwe.
Mongmošomo o ile go go tsebiša ka ga diphihlelelo tša yona le go tšea kgato ya maleba go ya ka diphihlelelo tša yona.
KAMOGELO YA DITIFIKEITI TŠA KALAFO!
Malebana le llifi ya bolwetši ye e tlwaelegilego ditifikeiti tša kalafo tše di hlagišitšwego le go saenwa ke bahlankedi le batho bao ba dumeletšwego go nyakišiša le go alafa balwetši gape ba ngwadišitšwe le dikhansele tšeo di latelago tša profešenale tše di hlomilwego ke Molao wa Palamente di tla amogelwa:
Khansele ya Diprofešene tša Maphelo ya Afrika Borwa
Khansele Diprofešene tša Maphelo tše di Kopantšwego tša
Khansele ya tša Booki ya Afrika Borwa.
Malebana le llifi ya go palelwa mongmošomo o tla amogela fela ditifikeiti tša kalafo tše di hlagišitšwego e bile di saennwe ke bahlankedi ba ba ngwadišitšwego le Khansele ya Diprofešene tša kalafo ya Afrika Borwa gape ba maleba semolao go nyakišiša le go alafa balwetši. Setifikeiti seo sa kalafo se swanetše, ka tumelelo ya gago ye e sedimošitšwego, go hlaloša boleng le maemo a bolwetši/kgobalo.
Setifikeiti sa kalafo se swanetše go ba le tshedimošo ya latelago:
Leina, atrese le mangwalo a thuto a mohlankedi.
Leina la molwetši.
Letšatšikgwedi le nako ya tlhahlobo.
Ge mohlankedi a hlagiša setifikeiti ka baka la ditemogo tša sebele ka nako tša tlhahlobo, goba ka baka la tshedimošo ye e amogetšwego molwetšing e bile ye thekgile ka mabaka a a amogelegago a kalafo.
Tlhalošo ya bolwetši/go palelwa, ge fela molwetši a fane ka tumelelo ya go utulla tshedimošo eo.
Ge molwetši ka gohle a sa kgone go šoma goba a molwetši o tla kgona go šoma mešomo ye e sego boima mošomong.
Sebaka sa llifi ya bolwetši ye e digetšwego le letšatšikgwedi la tlhagišo ya setifikeiti sa bolwetši.
Boitsebišo bja mohlankedi ge a šomiša ditifikeiti tša kalafo tše di gatišeditšwego ruri, mantšu ao a sego maleba go molwetši a swanetše go phumolwa.
HLOKOMELA!
Mongmošomo a ka kgona fela go sekaseka le go thoma nyakišišo ya kgopelo ya gago ge o šetše o rometše foromo ya kgopelo ya tladitšwego gabotse le ditokomane tšohle tše di hlokegago. Se se akaretša go boela ngakeng ya gago gore e tlatše pego ya hlokegago ya leng karolo ya diforomo tsa kgopelo. Foromo ye e sa tlatšwago gabotse e ka bea maemo a gago a go fihlelela ga gago llifi ya go palelwa goba ya tholomošomo ya bolwetši mo kotsing.
Ge o–
nyaka nako go bona ngaka, therapisi, bjbj. ka mabaka ao a amanago le kalafo ya gago/maemo a gago; goba se gona mo karolong ya letšatši ka baka la bolwetši goba kgobalo; goba golofetše e bile o swanetše go ile go bona tlhokomelo ya didirišwa tšeo di šomišwago ka baka la bogole, mongmošomo o ile go go fa ofo ya nako ya go se be gona. Mongmošomo o ile go boloka rekoto ya dipaka tšeo pukung tše di šomišitšwego go fihlela letšatši ka moka le feleletšwa. E ya go gogwa ditlhagišong tša gago tša llifi ya bolwetši.
O tlile go, mo lebakeng le le holofelwago go tlatša rejistara ya nako ye e tšerwego bakeng sa pego.
Bošupi bja ditiragalo tšeo bo tlile go ba bohlokwa.
